محمد بن أحمد المقدسي ( المشاري ) ( مترجم : علينقي منزوي )
56
أحسن التقاسيم في معرفة الأقاليم ( فارسي )
گروه همان باطنيان باشند واگر دومين درست باشد پس باز اكثريت رستگارند ومن سواد أعظم اكثريت را در چهار مذهب وأره مىبينم : پيروان أبو حنيفة در خاور ، پيروان مالك در باختر وشافعي در چاچ « 1 » وحومهء نيشابور وأصحاب حديث در شام واقور « 2 » ورحاب « 3 » وبقيهء سرزمينها آميختهاند ومن ايشان را در هر إقليم در اين كتاب معين كردهام . II - قرائتها : خوانندگان امروزى قرآن چهار گروهند : آ ) حرفخوانان حجاز كه پيروان يكى از چهاراند : 1 - نافع 2 - ابن كثير 3 - شيبه 4 - أبو جعفر . ب ) حرفخوانان عراق كه پيرو چهار ديگر باشند : 5 - عاصم 6 - حمزه 7 - كسائى 8 - أبو عمر . ج ) قرائت أهل شام از 9 - عبد اللّه بن عامر . د ) حرفخوانان ويژه نيز چهاراند : 10 - قرائت يعقوب حضرمي 11 - اختيار أبو عبيد « 4 » 12 - اختيار أبو حاتم 13 - قرائت . أعمش ، بيشتر پيشوايان همه اينها را درست مىدانند . من در ميان مذهبها أبو حنيفة را برگزيدهام بيادگارهائى كه از عراق دارم واز حروف ، قرائت أبو عمران عبد اللّه بن عامر يحصبى را به سبب مطالبى كه در إقليم اقور ياد خواهم كرد « 5 » .
--> ( 1 ) متن : شاش . براي تقسيم جغرافيائى اين چهار مذهب واره ، ن ، ك درسهائى دربارهء اسلام . گلدزيهر . پانوشت منزوى : 135 - 136 . ( 2 ) ن . ك : چ ع : 136 ( 3 ) ن . ك : چ ع : 373 ( 4 ) ن . ك . نولدكه . تاريخ قرآن 293 ( دخويه ) . ( 5 ) چ ع 144 - 142 .